Τι είναι η Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας (DPD);

Η Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας (DPD) είναι μια διαταραχή προσωπικότητας που χαρακτηρίζεται από μια επίμονη και υπερβολική ανάγκη φροντίδας από τους άλλους, η οποία συνοδεύεται από δυσκολία στη λήψη ανεξάρτητων αποφάσεων, φόβο αποχωρισμού και έντονη ανάγκη για επιβεβαίωση και υποστήριξη.

Οι άνθρωποι που ζουν με DPD μπορεί να αμφιβάλλουν για την ικανότητά τους να διαχειριστούν καταστάσεις μόνοι τους και να δυσκολεύονται να εκφράσουν διαφωνία, να πάρουν σημαντικές αποφάσεις ή να αναλάβουν ευθύνη χωρίς τη διαβεβαίωση κάποιου προσώπου που εμπιστεύονται.

Αυτό δεν πρέπει να συγχέεται με τη φυσιολογική ανάγκη για τους άλλους. Οι άνθρωποι από τη φύση τους χρειάζονται σχέσεις, σύνδεση και υποστήριξη. Στην DPD, όμως, η ανάγκη για επιβεβαίωση και ο φόβος απώλειας της υποστήριξης μπορεί να γίνουν τόσο έντονα, ώστε να περιορίζουν την αυτονομία, τις σχέσεις και τις καθημερινές επιλογές του ατόμου.

Πέρα από τη Διάγνωση – Στη Θετική Ψυχοθεραπεία

Στη Θετική Ψυχοθεραπεία, η εξάρτηση δεν αντιμετωπίζεται απλώς ως αδυναμία ή ως αδυναμία λειτουργίας χωρίς τους άλλους. Τα μοτίβα έντονης εξάρτησης από άλλα πρόσωπα μπορεί να έχουν αναπτυχθεί ως τρόποι διατήρησης της ασφάλειας, της σύνδεσης και της συναισθηματικής σταθερότητας.

Η ψυχοθεραπεία διερευνά τις ανάγκες και τις εμπειρίες που βρίσκονται πίσω από αυτά τα μοτίβα, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις δυνάμεις και τις δυνατότητες που ήδη διαθέτει το άτομο. Μέσα από τη θεραπευτική διαδικασία μπορεί σταδιακά να ανακαλύψει ότι η εγγύτητα και η αυτονομία δεν χρειάζεται να βρίσκονται σε αντίθεση.

Ο στόχος δεν είναι να εξαλειφθεί η ανάγκη για τους άλλους, αλλά να αναπτυχθεί μια πιο υγιής ισορροπία ανάμεσα στη σύνδεση και την ανεξαρτησία ώστε οι σχέσεις να παραμένουν ουσιαστικές χωρίς το άτομο να χάνει τη δική του φωνή, τις επιλογές του και την αίσθηση του εαυτού του.

Πώς μπορεί να επηρεάζει την καθημερινή ζωή η Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας

Οι άνθρωποι που ζουν με DPD μπορεί να βιώνουν:

• Δυσκολία στη λήψη ακόμη και καθημερινών αποφάσεων χωρίς σημαντική επιβεβαίωση από τους άλλους.

• Έντονη ανάγκη για καθοδήγηση ή υποστήριξη.

• Δυσκολία να εκφράσουν διαφωνία, λόγω φόβου ότι μπορεί να χάσουν την αποδοχή ή την υποστήριξη των άλλων.

• Έλλειψη εμπιστοσύνης στη δική τους κρίση ή στις ικανότητές τους.

• Δυσκολία να ξεκινήσουν κάτι ή να δράσουν ανεξάρτητα.

• Φόβο ότι θα μείνουν μόνοι ή ότι δεν θα μπορέσουν να αντεπεξέλθουν χωρίς υποστήριξη.

• Παραμονή σε μη υγιείς ή μη ικανοποιητικές σχέσεις, επειδή ο αποχωρισμός μοιάζει υπερβολικά δύσκολος.

• Έντονη ανάγκη να αναζητήσουν γρήγορα μια νέα υποστηρικτική σχέση όταν τελειώσει μια σημαντική σχέση.

Το να εμφανίζει κάποιος ορισμένα εξαρτητικά χαρακτηριστικά δεν σημαίνει ότι έχει Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας. Η διάγνωση απαιτεί ολοκληρωμένη αξιολόγηση από κατάλληλα καταρτισμένο επαγγελματία και εξέταση του ευρύτερου τρόπου λειτουργίας του ατόμου.

Πώς μπορεί να βοηθήσει η ψυχοθεραπεία

Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει το άτομο να κατανοήσει τους φόβους και τις πεποιθήσεις που κάνουν την ανεξαρτησία να μοιάζει ανασφαλής ή υπερβολικά δύσκολη. Μέσα σε μια υποστηρικτική θεραπευτική σχέση, μπορεί σταδιακά να ενισχύσει την εμπιστοσύνη στη δική του κρίση, να εξασκηθεί στη λήψη αποφάσεων και να μάθει να εκφράζει πιο ανοιχτά τις ανάγκες, τις προτιμήσεις και τις διαφωνίες του.

Η ψυχοθεραπεία μπορεί επίσης να βοηθήσει στην ανάπτυξη πιο υγιών ορίων και πιο ισορροπημένων σχέσεων, στις οποίες η εγγύτητα βασίζεται στην αμοιβαία σύνδεση και όχι στον φόβο της εγκατάλειψης ή στην αίσθηση ότι το άτομο δεν μπορεί να τα καταφέρει μόνο του.

Ο στόχος δεν είναι να μάθει κάποιος ότι δεν χρειάζεται τους άλλους. Είναι να ανακαλύψει ότι μπορεί να παραμένει συνδεδεμένος με τους άλλους χωρίς να χάνει τον εαυτό του.

Ανεξαρτησία δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεσαι κανέναν. Σημαίνει ότι γνωρίζεις πως μπορείς να εμπιστεύεσαι και τον εαυτό σου.

Ατομική συνεδρία 50 λεπτών • Online ή δια ζώσης

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι η Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας το ίδιο με τη συναισθηματική εξάρτηση από κάποιον;

Όχι. Η συναισθηματική εξάρτηση μπορεί να εμφανιστεί σε πολλές σχέσεις και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει διαταραχή προσωπικότητας. Η DPD αφορά ένα επίμονο και διάχυτο μοτίβο έντονης εξάρτησης από τους άλλους, το οποίο επηρεάζει σημαντικά την αυτονομία, τη λήψη αποφάσεων και τις σχέσεις σε διαφορετικούς τομείς της ζωής.

Είναι η ανάγκη για επιβεβαίωση ένδειξη DPD;

Όχι απαραίτητα. Όλοι αναζητούμε επιβεβαίωση κάποιες φορές. Στην DPD, όμως, η ανάγκη για επιβεβαίωση τείνει να είναι επίμονη και μπορεί να δυσκολεύει ιδιαίτερα το άτομο να εμπιστευτεί τις δικές του αποφάσεις ή να λειτουργήσει ανεξάρτητα.

Μπορούν οι άνθρωποι με DPD να έχουν υγιείς σχέσεις;

Ναι. Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει το άτομο να αναπτύξει μεγαλύτερη αυτονομία, πιο υγιή όρια και περισσότερη εμπιστοσύνη στις δικές του αποφάσεις, διατηρώντας παράλληλα ουσιαστικούς συναισθηματικούς δεσμούς με τους άλλους.

Τι προκαλεί την Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας;

Δεν υπάρχει μία και μοναδική αιτία. Η ανάπτυξή της θεωρείται ότι συνδέεται με έναν συνδυασμό ιδιοσυγκρασίας, αναπτυξιακών εμπειριών, μοτίβων σχέσεων και περιβαλλοντικών επιρροών. Η ιστορία και οι συνθήκες ζωής κάθε ανθρώπου είναι μοναδικές.

Μπορεί να αντιμετωπιστεί η Εξαρτητική Διαταραχή Προσωπικότητας;

Ναι. Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει το άτομο να ενισχύσει την αυτοπεποίθησή του, να αναπτύξει μεγαλύτερη αυτονομία, να βελτιώσει τη λήψη αποφάσεων και να δημιουργήσει σχέσεις που βασίζονται στην αμοιβαία σύνδεση και όχι στον φόβο απώλειας της υποστήριξης.

Μπορεί κάποιος να έχει εξαρτητικά χαρακτηριστικά χωρίς να έχει DPD;

Ναι. Τα εξαρτητικά χαρακτηριστικά υπάρχουν σε ένα συνεχές και το να βασίζεται κάποιος στους άλλους ή να δίνει μεγάλη αξία στις στενές σχέσεις δεν σημαίνει ότι έχει διαταραχή προσωπικότητας. Η διάγνωση εξαρτάται από το πόσο επίμονα και έντονα είναι αυτά τα μοτίβα και από τον βαθμό στον οποίο επηρεάζουν τη ζωή και τη λειτουργικότητα του ατόμου.